In mijn vorige blog schreef ik over mijn nieuwe muzikale avontuur met de tabla. Mocht je die blog nog niet hebben gelezen, dan kun je dat hier doen.
Onderdeel van dit nieuwe avontuur is dat ik weer in de schoenen van de student sta. Een interessante positie en leerzame ervaring, die me ook doet denken aan alle spelers die mijn lessen volgen. Binnen deze lespraktijk heb ik natuurlijk de rol van docent, maar ineens ben ik ook weer student! Een leuke en verfrissende ervaring.
Het leek me daarom leuk om mijn ervaringen als student te delen in deze blog, en om daarmee naast herkenning ook wat handpan leertips mee te geven die ik (opnieuw) leer door mijn tablalessen. Hopelijk helpt het je in jouw leerproces, en geeft het daarnaast ook leuke momentjes van herkenning.
Aan de slag
Met frisse moed ga je aan de slag! Je hebt een instrument aangeschaft, en hebt zin om te gaan spelen. Zoals veel startende handpanspelers, dacht ik ook dat ik het wellicht wel zonder lessen zou redden.
In mijn geval waren mijn beweegredenen dat ik verschillende instrumenten heb leren spelen door het zelf uit te dokteren, waaronder handpan. Bij handpan had ik destijds geen keuze: er waren nog geen lessen beschikbaar. Gelukkig bleek mijn achtergrond op drums en toetsen voldoende om ermee aan de slag te gaan.
Bij tabla bleek dat toch niet genoeg voor mij. Dit instrument beheersen is zodanig specifiek, dat ik geen idee had waar ik moest beginnen. Ik had dus echt iemand nodig die me op weg hielp. Ik kan me voorstellen dat wanneer handpan jouw eerste instrument is, dit gevoel hetzelfde is. Hoe sla je aan? Hoe krijg je een mooie toon uit je instrument? Welke tonen werken samen? Dit zijn allemaal vragen die zonder voorkennis behoorlijk moeilijk uit te dokteren zijn.
En dus ging ik op zoek naar les, vond een te gekke docent, en dacht: nu gaat het lukken! Ik had een instrument, ik had lessen, dus ik kon nu écht aan de slag. Op zich is dat waar, maar toch ervoer ik wel dezelfde obstakels waar ik zelf voor waarschuw binnen mijn lessen.
Tijd maken
Daar komt dus nummer 1 van de handpan leertips, en meteen de belangrijkste: maak tijd voor het oefenen van jouw instrument. Ik vertel in mijn lessen vaak over het belang van een vast oefenschema. Heel lang oefenen hoeft niet, maar probeer elke dag even te spelen. Die routine zorgt ervoor dat je echt vooruitgaat en op een gegeven moment je dagelijkse speelmomentje niet meer wilt missen.
Persoonlijk ben ik op zich redelijk gedisciplineerd. Om je een voorbeeld te geven: ik mediteer vrij consequent twee keer per dag 20 minuten. Nu is de enige onderbreking wanneer ik een aantal dagen van huis ben. Dat gebeurt vanwege mijn werk vrij frequent, en als je met een band of collectief op pad bent, en in mijn geval meestal een hotelkamer deelt, schiet mediteren er toch snel bij in.
Wanneer ik hiervan terugkom, kan ik even moeite hebben met mijn meditatieroutine weer opstarten. 2x 20 minuten per dag klinkt ineens als een enorme tijdsinvestering. Wie heeft daar nou tijd voor?!
Mijn ervaring is gelukkig uiteindelijk: het lukt doorgaans prima om er tijd voor te maken. Zelfs met een drukke baan en een gezin is een hoop mogelijk. De kunst is denk ik wel om hier naar jezelf empathisch mee om te gaan. Dwing jezelf nergens toe, maar probeer met een open blik te bekijken waar mogelijkheden liggen. Dan blijkt vaak toch een hoop mogelijk.
We zijn allemaal gewoontedieren
Met mijn tabla oefenroutine moest ik dit – ondanks mijn meditatiediscipline en een soortgelijke discipline op gebied van sporten – toch echt opnieuw uitvinden. Een vast moment is voor mij de uitkomst: na mijn ontbijt direct naar de tabla! We zijn tenslotte gewoontedieren, en zo’n vast moment maakt het echt zoveel makkelijker.
Welk moment dit voor jou is, is natuurlijk heel persoonlijk. Ik zou je wel willen uitdagen – en daarmee komt meteen nummer 2 van de Handpan Leertips: probeer eens een week lang een vast tijdstip per dag uit, en doe echt je best om elke dag even 15 minuten te spelen op datzelfde tijdstip. Misschien moet je hiervoor wel iets eerder opstaan, of een klein beetje tijd van een andere bezigheid afsnoepen.
Kijk waar je tegenaan loopt, en of dit tijdstip werkt voor je. Een dagelijkse routine heb je op deze manier zo opgebouwd, en als het tijdstip blijkt te werken, heb je een heel fijn en gezond moment aan je dag toe weten te voegen!
Haastige spoed is zelden goed
Mijn tablalessen begonnen met de basisslagen. Dit zijn er maar liefst 14, en ze zijn allemaal superspecifiek en moeilijk goed te raken. Ik ben dus al weken behoorlijk ‘saaie’ ritmes aan het spelen, omdat de focus niet ligt bij een tof ritme, maar bij de juiste sound vinden.
Nou hou ik enorm van deze ‘nerdy’ aanpak, maar zelfs dan voel ik alsnog wel de drang om een vet ritme te spelen en af te wijken van deze basis. Techniek kan in eerste instantie toch wat saai overkomen.
Ik herken dit bij mijn handpancursisten. Er is vaak de drang om zo snel mogelijk iets moois te spelen dat al ‘af’ klinkt. Nu kan dat gelukkig ook vrij snel bij handpan, maar alsnog is het heel waardevol om je techniek wel echt op orde te krijgen en te blijven trainen.
Ik raad je daarom sterk aan om je speeltijd onder te verdelen, en dat is dan meteen ook nummer drie van de handpan leertips.
Plan je speeltijd
Stel, je hebt drie kwartier de tijd. Probeer dit dan te verdelen in drie blokken van in dit geval 15 minuten. Besteed een kwartier aan techniek, en probeer hierbij echt te focussen op het juist uitvoeren hiervan. Zorg dat je aanslag echt klopt, let goed op je dynamiek, en probeer dit alles naar een volgend level te krijgen. Dit blokje techniek gaat niet over onderhouden, maar over groei. Elk kwartier zou je iets verder mogen komen.
Het tweede blok gaat over het oefenen van een liedje of tof patroon. Dit is wat handpan zo te gek maakt: dit kan al vanaf het eerste moment. Mocht je mijn lessen volgen, dan ken je de Mantra-oefening. Een populaire oefening onder mijn cursisten, die gemakkelijk aan te leren is en vaak nog gespeeld wordt wanneer spelers al veel verder zijn in hun leerproces, simpelweg omdat het patroon zo lekker speelt. Een belonende oefening dus!
Dan het derde blok: free play! Laat alles los, en ga vrij spelen. Deze stap voelt voor de ene speler als bevrijding, en voor de ander wat onwennig. Waar je ook staat, probeer het gewoon te doen en te kijken wat er ontstaat! Het toffe aan handpan is dat je redelijk veilig ‘maar wat kunt doen’. Je zult merken dat, met de skills die je opbouwt door eerst je techniek en patronen te oefenen, jouw free play steeds gemakkelijker gaat en toffere creaties oplevert!
Alles komt goed
Ik snap volledig dat elk leven anders is, en er absoluut obstakels kunnen zijn die je oefenroutine in de weg kunnen zitten. Als dit zo is, geef daar dan aan toe, handpan spelen moet natuurlijk een leuk en ontspannend iets zijn, en nooit geforceerd worden.
Hopelijk zijn deze obstakels van korte duur, en zie je – ondanks alle drukke levens en volle agenda’s – ruimte om meer handpan toe te voegen aan je dagelijkse leven. Als dat zo is, zijn dus dagelijks spelen, het liefst op een vast moment op de dag, en met een vast ‘programma’ binnen je speelroutine, handige handpan leertips die jouw spelen ook belonend maken.
Tips waarvan ik dacht dat ik ze wel had zitten, maar waarbij ik nu met mijn tablalessen ervaar: bij elke nieuwe toevoeging aan je leven is het toch een beetje het wiel opnieuw uitvinden. Wat mij betreft maakt juist ook datgene iets nieuws doen leuk en uitdagend!
